Agro-ecologie: heel waardevol, maar niet altijd evident. Deel jouw vraag of uitdaging

Boerennatuur Vlaanderen en House of Agroecology willen in kaart brengen op welke vragen en uitdagingen landbouwers botsen wanneer ze agro-ecologische praktijken op hun bedrijf toepassen. Via een online vragenformulier verzamelen ze kennisnoden die ze vervolgens tijdens een reeks demodagen willen beantwoorden. Het initiatief kadert in het demonstratieproject “Van theorie naar veld: agro-ecologie in actie” van het Agentschap Landbouw en Zeevisserij, dat tot eind 2027 loopt.

Meer dan een landbouwtechniek

Agro-ecologie is een brede term die steunt op 13 principes: van recyclage van grondstoffen en een gezonde bodem tot economische diversificatie. Het gaat dus verder dan louter landbouwtechnieken en legt ook de link met de rest van de keten. Concreet worden landbouwpraktijken geïntegreerd met natuurlijke ecosystemen, via maatregelen zoals kruidenrijk grasland, natuurlijke plaagbestrijding, vanggewassen, teeltrotatie of de integratie van dieren in akkerbouw.

Die veelheid aan onderwerpen kan overweldigend overkomen en landbouwers afschrikken om ermee te starten. Dat is begrijpelijk: je volledige bedrijfsvoering omvormen vraagt een goede inschatting van de financiële risico’s. Daarop wil dit project een antwoord bieden: het brengt in kaart waar landbouwers tegenaan lopen en rond welke hiaten ze extra begeleiding nodig hebben.

Als de stikstof op is vóór mijn bieten

Luc Engelborghs, die een vleesvee- en akkerbouwbedrijf uitbaat in Tongeren-Borgloon, werkt al enkele jaren met complexe groenbedekkers. Sinds drie jaar kiest hij daarbij voor een wintermix, een aanpak waarmee hij in het verleden goede resultaten boekte. Dit jaar gooide de droogte echter roet in het eten.

“De voorbije jaren had ik hier succes mee, maar dit jaar speelde de droogte parten,” vertelt Luc. Naast het weer botst hij ook op praktische en financiële drempels: “Vooral complexe groenbemesters kunnen kostelijk zijn. Daarnaast heb je ook geen garantie over welke soorten uiteindelijk uitkomen. Dat varieert van seizoen tot seizoen en hangt af van externe omstandigheden, zaaidiepte, zaaidikte…”

Dit voorjaar stond de wintermix er nochtans mooi bij. Pas na het vernietigen met de schijveneg bleek het probleem: “De aanwezige stikstof werd gebruikt om de groenbemester af te breken, waardoor ik vrees dat er minder stikstof overblijft voor mijn bieten.” Wat dat precies betekent voor de opbrengst, is op dit moment nog niet duidelijk. De resultaten moeten nog blijken.

Het is precies dat soort praktijkervaring, een teelt die op papier goed werkt, maar in de praktijk voor onverwachte uitdagingen zorgt, die Boerennatuur Vlaanderen en House of Agroecology nu systematisch willen verzamelen.

Welke vraag houdt jou bezig?

Om die kennishiaten rond agro-ecologische praktijken bloot te leggen, en (startende) agro-ecologische landbouwers te begeleiden bij hun vragen, zoeken Boerennatuur Vlaanderen en House of Agroecology landbouwers met vragen over agro-ecologie.

De binnengekomen vragen worden waar mogelijk besproken tijdens de zes demodagen die het project tot eind 2027 organiseert. Ze helpen bovendien om andere landbouwers in de toekomst efficiënter te ondersteunen bij veelvoorkomende vragen. De zes demodagen draaien telkens rond een specifieke agro-ecologische maatregel: bodemkwaliteit en organische stofopbouw, natuurlijke plaagbestrijding, vanggewassen en rotatie, roterende begrazing en kruidenrijk grasland, de integratie van dieren in akkerbouw, en de economische valorisatie van agro-ecologische productie.

Wat levert het jou op?

• Antwoorden op maat: je vraag komt mogelijk aan bod tijdens een van de zes demodagen, met input van zowel ervaren collega’s als experten. Indien je zelf niet kan aansluiten bij de demo proberen we je een duidelijk antwoord te geven op je vraag.
• Een groeiend netwerk: het project bouwt aan een netwerk van landbouwers die ervaringen willen delen en van elkaar willen leren.
• Impact op de begeleiding van morgen: de verzamelde kennisnoden bepalen mee welke thema’s in de toekomst verder uitgewerkt worden.

Neem deel aan de eerste demo

Op vrijdag 2 oktober van 12u30 tot 15u30 organiseren Boerennatuur Vlaanderen en House of Agroecology de eerste demo ‘Verbeter je bodemkwaliteit door valorisatie van beheerresten uit landschapsbeheer’, in Beernem. Meer informatie over deze demo vind je hier.

Wil je deelnemen?

Vul de vragenlijst in en help mee bouwen aan de kennis van morgen.

Heb je zelf een vraag over agro-ecologie? Stuur ons je vraag via onderstaand formulier door. Wij helpen je nadien graag verder!

Met steun van

Foto © Twan Wiermans